راه ترقی

آخرين مطالب

کنسرت خیابانی؛ مساله‌ای که به فرصت تبدیل شد فرهنگی

کنسرت خیابانی؛ مساله‌ای که به فرصت تبدیل شد

  بزرگنمايي:

راه ترقی- روزی که همایون شجریان از طریق صفحه‌ی شخصی‌اش خواست قلبی خود را مبنی بر برگزاری کنسرت خیابانی رایگان برای مردم ایران مطرح کرد، شاید خودش هم فکر نمی‌کرد که با استقبال و پیگیری رسانه‌ها، این موضوع به یک مطالبه‌ی روزافزون تبدیل شود. شجریان البته دو سال پیش‌تر هم این خواست قلبی را از همین طریق مطرح کرده بود اما با توجه به این‌که ازسوی رسانه‌ها پیگیری نشده بود، طبعا به یک مطالبه‌ی عمومی هم تبدیل نشده بود.

طبق آن‌چه بارها تجربه شده، این موضوعِ در ابتدا به‌ظاهر کوچک، با مقاومت‌هایی ازسوی نهادهای تصمیم‌گیر - ولو این‌بار نه در ظاهر - رفته رفته به یک مطالبه‌ی عمومی پاسخ داده نشده می‌توانست تبدیل شود، پس از مدتی به یک مطالبه‌ی غیر قابل اجرا بدل شود و درنهایت هم موضوعی شبه امنیتی شود که دستاوردی جز خسارت به‌همراه نداشته باشد.

این‌بار اما شرایط به گونه‌ای دیگر رقم خورد و در یک خبر غافلگیرکننده‌ی دقیقه‌ی نودی، اعلام شد که مؤسسه توسعه هنرهای معاصر قصد دارد اولین کنسرت خیابانی رایگان را با اجرای ارکستر سازهای ملی، در رپرتواری به خوانندگی محمد معتمدی، در دو شب اجرا کند. محل اجرا البته خیلی هم خیابانی نبود و یکی از بوستان‌های تهران به این امر اختصاص یافت؛ اما قاعدتا هیچ‌کس هم اعتراضی نداشت که این کنسرت از نظر شکل و اجرا، خیابانی نیست، بلکه صرفا کنسرتی رایگان است.

البته در جریان این ماجرا، از نزدیکان همایون شجریان هم این صدا به گوش رسید که از آن‌چه به اعتقاد آن‌ها تبعیض در ارایه‌ی مجوز بوده، دلخوری و انتقاد وجود دارد. هرچند گویا برای برگزاری کنسرت محمد معتمدی هم برخی نهادهای مرتبط و تصمیم‌گیر، تا لحظه‌ی آخر مخالفت خود را با این اجرا نیز ابراز داشته و به‌نوعی، اجراها با مسؤولیت ریسکی مسؤولان معاونت هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، بویژه در نهاد بانی آن، یعنی مؤسسه‌ی توسعه‌ی هنرهای معاصر به صحنه رفته، عملا یک مساله‌ی تهدیدساز را به یک فرصت تبدیل کرد.

در همه‌جای دنیا هم اجراکنندگان موسیقی خیابانی، از مشاهیر موسیقی نیستند و طبعا با فرم دیگری به اجرا می‌پردازند؛ اما به هر حال، می‌توان گفت، هدف و منظور آنچه که اخیرا زیر این موضوع طرح شد، قطعا اجرای  موسیقی خیابانی نبود، بلکه فراهم کردن مواجهه‌ی تشویقی و چهره به چهره‌ی مخاطبانی بود که به هر دلیل، مخاطب سالن‌های مجلل اجرای موسیقی نیستند.

 این روزها در مقطع خاصی از دوران برگزاری کنسرت‌های موسیقی به‌سر می‌بریم. حداقل در سه چهار دهه‌ی گذشته سابقه نداشته که برگزاری کنسرت‌های مختلف موسیقی، در این حدِ بالا گردش مالی را تجربه کنند. حال در این شرایط، برگزارکنندگان کنسرت‌هایی که بعضا در این چند ساله به رقم‌های قابل توجهی دارایی هم رسیده‌اند، برای کسب درآمد بیشتر، در اقدامی که به نظر آگاهانه می‌رسد،  شرکت در کنسرت‌های موسیقی را رفته رفته به امری تجمل‌گرایانه و طبقه‌گرا تبدیل می‌کنند.

قطعا آن دسته از مخاطبان موسیقی که به کنسرت‌های مورد علاقه‌شان می‌روند، همواره قشری خاص و علاقه‌مند بوده‌اند و قرار هم نیست با نگاهی شبه سوسیالیستی، اصرار بر کاملا عمومی شدن موضوع داشته باشیم اما از سوی دیگر، این نوع تجمل‌گرایی هم به‌نوعی یادآور اشراف‌گرایی متفرعن چند دهه پیش غرب در زمینه‌ی سالن‌های اپراست. این، قطعا یک نوع واپس‌گرایی فرهنگی محسوب می‌شود و حتما باید مورد توجه مدیریت فرهنگی کشور هم قرار گیرد. بلیت‌های کنسرت 300-200 هزار تومان به بالا همراه با تبلیغات اشراف‌گرایانه، چیزی نیست که به اسم آزادی، از خطر فرهنگی - اجتماعی آن بتوان گذشت.

حداقل خطر آن این است که هنر موسیقی را کاملا قشری کرده، دایره‌ی مخاطبان مستفیض آن‌را کاهش می‌دهد. این، از طرفی لطمه به مدیریت فرهنگی - اجتماعی جامعه است که بخش قابل توجهی از آن، از فرصت پالایش روحی و شادی‌زایی محروم می‌شوند، از طرفی هم برای دست‌اندرکاران خود این کنسرت‌ها ضرر محسوب می‌شود که با سودجویی کوتاه‌مدت، فرصت‌ امکان‌های بلندمدت را از کسب و کار خود سلب می‌کنند.

حال البته در یک مقطع حساس دیگر هم قرار گرفته‌ایم. درست است که میخ برگزاری کنسرت‌های رایگان (خیابانی) زده شد و آن‌چه که می‌توانست به یک هزینه برای حاکمیت تبدیل شود، به فرصتی چندجانبه برای چندضلعی حاکمیت - هنرمندان - مردم تبدیل شد، اما باز طبق آن چه که در این کشور بسیار تجربه داریم، خطر آن وجود دارد که با رها کردن موضوع در تداوم، به یک فرصت‌سوزی دیگر تبدیل شود.

پس، امید که برگزاری چنین کنسرت‌هایی در کنار همان کنسرت‌های مالوف سالن‌های با شرایط استانداردتر - یا به قول دوستان تدارک‌دهنده، "سالن‌های مجلل" - برای همه‌ی هنرمندانی که آمادگی خود را پیش‌تر اعلام کرده بودند یا در آینده ممکن است به این کاروان بپیوندند، فراهم شود، و البته امید که این گونه اجراها، با یک استراتژی فرهنگی اندیشیده شده، نوعی مدیریت فرهنگی آرمان‌خواه، مطلوب‌گرا و البته فایده‌مند را تجربه کند.





نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

بطحایی: بنیادی‌ترین مبانی ارتقای سلامت، در مدارس رقم می خورد

دانشگاه های غیردولتی تا پایان 98 برای تجمیع مهلت دارند

کربلا در هوای انتظار

شب بود که جشنواره شلوغ شد

آنچه گردشگری را تهدید می‌کند «سیل» نیست

زمان ارسال اثر به نخستین جشنواره ملی حکمت و نیایش تمدید شد

واکاوی راه‌های ارائه آثار ادب فارسی به بازار جهانی

بازگشت آرامش پس از سیل به جاذبه‌های مهم گردشگری کشور

پویش من یک پاسدارم در دانشگاه امیرکبیر برگزار شد

زیبایی‌شناسی در مطبوعات جایگاهی ندارد

رهبر انقلاب درگذشت سیدمحمود محتشمی پور را تسلیت گفتند

ردپای سیل در تعطیلی، تخریب و تخلیه 44 کتابخانه عمومی کشور

اعلام زمان ثبت‌نام بن خرید کتاب استادان حوزه و دانشگاه

استقبال بطحایی از همکاری گروه‌های جهادی در بازسازی مدارس سیل‌زده

بدرقه پیکر کمال‌الملک سینمای ایران

تلاش برای افزایش بودجه و تصویب لایحه مالکیت فکری

دیدار نوروزی وزیر فرهنگ با شفیعی کدکنی

ظریف‌ترین احساسات بشری را هنر تئاتر می‌تواند ارائه دهد

میزبانی ایران از 288 رسانه از 199 کشور

17 میلیون نفر شب اقامت در کشور ثبت شد

رییس مجلس با آیت الله العظمی میلانی و آیت الله مددی الموسوی دیدار کرد

آموزشگاه‌های کنکور به حال خود رها شده‌اند

75 درصد کتاب‌های منتشرشده در سال 97 تالیفی هستند

چهارشنبه سوری منحرف شده است

هنر انقلاب، سفارشی نیست

امکان ثبت نام در کاروان‌های فوق العاده عتبات نوروزی

رایزنی فرهنگی لازمه فرصت سازی برای اقتصاد فضای مجازی

21 میلیون نفر از موزه‌های کشور بازدید کردند

«مشتاق» را از زندگی در کرمان سیر کردند

همایش برنامه ویژه مدرسه محور بوم آغاز به کار کرد

جشنواره زنان و تولید ملی، عرصه حضور کارآفرینان اجتماعی است

بالا و پایین هزینه‌های حج/ راه‌ حل‌هایی برای کاهش هزینه‌ها

توهین به شورای عالی حوزه اهانت به مراجع و رهبری است

بطحائی خبر داد: پرداخت مطالبات حق‌التدریسی‌ها تا پایان سال

چگونه با عکس‌هایمان داستان بگوییم؟

رویکرد جدید وزارت علوم تربیت دانشجویان خودباور و خوداتکا است

افزایش سرعت واگذاری بناهای تاریخی به بخش خصوصی

فرهنگ و هنر کشور برای درخشان ماندن نیاز به زیرساخت علمی دارد

جشنواره ای در سایه

مرگ در جزیره لهجه‌ها قدم می‌زند

مردم باید زمانی که به ما می رسند احساس آرامش کنند

حضرت فاطمه(س)؛ طلایه دار دفاع از حریم ولایت

بررسی شیوه نامه‌های انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات

جشن جهانی نوروز برگزار می‌شود

تیغ تحریم حوزه هنری بر گردن آشغال‌ها دوست داشتنی

بطحائی: با اجرای رتبه‌بندی، حقوق‌ تمامی فرهنگیان دو سه برابر نمی‌شود

رستم خواندن بازیگران معلول از سوی وزیر

تجربه‌هایی بدیع برای ورود به جهان تئاتر نوین

ابلاغ بخشنامه نقل و انتقالات فرهنگیان برای سال تحصیلی آینده

«چیدمان» فرانسه پاسخی هوشمندانه به مخاطبان تشنه ایده‌های بکر