راه ترقی

آخرين مطالب

«پولکه‌گردانی»، تجلی خورشید اباعبدالله بر تاریکی دشت کربلا فرهنگی

«پولکه‌گردانی»، تجلی خورشید اباعبدالله بر تاریکی دشت کربلا

  بزرگنمايي:

راه ترقی-هرچند دامنه اجرای آیین «پولکه‌گردانی» در استان آذربایجان شرقی و در روستاهای شهرستان عجب شیر مانند «شیشوان» و «هروان» متمرکز است اما اکثر شهرستان‌های این استان مانند بناب نیز از این آیین در عزاداری‌های دهه نخست ماه محرم بهره می‌برند.
معرفی و روایت چگونگی برگزاری آیین «پولکه‌گردانی» برای آن دسته از افرادی که تا به امروز این آیین را ندیده اند می‌تواند جذابیتی دوچندان داشته باشد.
«پولکه» در حقیقت نام یک توپ آتشین است که از پارچه‌های کتانی و نخی درست می‌شود که آن را با سیم‌هایی به هم می‌بندند و سپس با آغشته کردن نفت در حیم برگزاری مراسم آن را آتش می‌زنند. عده‌ای از پژوهشگران رفتارهای آیینی و عزاداری قومی ایرانی، آیین «پولکه‌گردانی» را در ادامه رسمی چون «مشعل‌گردانی» مناطق شمال خراسان و همچنین فلات مرکزی ایران می‌دانند.
در فرهنگ مردمان آذربایجان شرقی، «پولکه‌گردانی» در حقیقت گرامیداشت یاد و خاطره حضرت امام حسین علیه‌السلام و 72 یار با وفای ایشان است که همگی آنها هم‌زمان با غروب خورشید کربلا در روز عاشورا - دهمین روز از ماه محرم - شربت شهادت را نوشیدند. هرچند این آیین بیشتر در منطقه عجب شیر در روزهای تاسوعا و عاشورای حسینی صورت می‌گیرد؛ اما در برخی از مناطق مانند بناب که پیشتر به آن اشاره شد، در شب‌های پنجم، ششم و هفتم ماه محرم نیز شاهد برگزاری این آیین است.
در تبیین معنای تفسیری آیین «پولکه‌گردانی» اینگه گونه آمده است که: «پولکه‌گردانی» در حقیقت برای روشن کردن و به روز مانند ساختن فضای تاریک شب شهادت حضرت امام حسین علیه‌السلام و یاران باوفای ایشان است و نمادی بر فروزندگی آتش ایمان، آتش اراده و آتش اعتقاد راستینی است که ظلمات و تاریکی که در شب تاسوعا و عاشورای حسینی همسو با غربت لشکریان امام حسین علیه السلام همراه بود را آتش‌گردانان یا همان «پولکه گردانان» به روز روشن بدل کنند.
در فرهنگ اهالی روستای شیشوان نیز آیین «پولکه‌گردانی» نمادی از خیمه‌های آتش گرفته حضرت امام حسین علیه السلام در شب عاشوراست که در اجرای آن، یکی از اهالی معتمد و ریش سفیدان محله، مشعل اصلی و بزرگ را در در جلوی مسجد اعظم روستا یا مرکز میدان عزاداری به دست می‌گیرد و مردم به دور آن جمع می‌شوند.
عزادارانی که در کنار خیل علم و کُتل‌داران شروع به حرکت مرثیه‌خوانی و نوحه‌سرایی می‌‌کنند، هم‌زمان با غروب آفتاب یک به یک مشعل‌های خود را به آتش می‌‌کشند و آنها را در هوا می‌چرخانند، و زمانی که «پولکه‌ها» به انتهایشان رسید آنها را در سطل‌های آب تعبیه شده خاموش می‌کنند. در نهایت مشعل‌های کوچک را در کنار مشعل اصلی که در وسط میدان عزاداری قرار گرفته و متعلق به محله‌های مختلف و دسته‌های عزاداری دیگر است را دور هم جمع می‌کنند و همراه با خیل عزاداران حسینی، از جلوی مسجد محل به سمت میدان اصلی آنها را حرکت می‌دهند.
پایان بخش مراسم آیینی «پولکه‌گردانی»، زنجیرزنی دسته‌های عزاداری حول مشعل‌هایی (نمادی بر چادرهای سوخته اهل بیت امام حسین علیه السلام) است که به میدان اصلی شهر آورده شده و در نهایت با روضه و بر سرکوفتن عزاداران این مراسم به پایان می‌رسد.
در حقیقت آیین «پولکه‌گردانی» از آن دست آیین‌هایی است که می‌تواند برای مردمانی که در بخش‌های دیگر سرزمین‌مان زندگی می‌کنند، نمادی متفاوت از شیوه همراهی هم‌میهنان‌شان با هر زبان، نژاد و قومیت در راستای ثنا و مرثیه شهادت حضرت امام حسین علیه السلام و یاران با وفایش به شمار آید.




نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

جشنواره تئاتر کودک، یک تیر و دو نشان

جبران کاهش سرمایه؛ بهانه گرانی کتاب

تقریب مذاهب و گفت‌وگوی ادیان مانع از افراطی‌گری و خشونت است

اسطوره ایرانی که آخر زمانی است

کشف اولین آثار خوارزمشاهی منطقه آذربایجان در گرمی

سوادآموزی در مهدکودک ممنوع است

اجتماع عظیم عزاداران اردو زبان در حرم مطهر رضوی برگزار شد

رئیس جدید سازمان سینمایی تا آخر هفته مشخص خواهد شد

چرا برخی به "طالع‌بینی" علاقه‌مندند؟

آمارهایی از میزان تحصیلات زنان

همدان میزبان بزرگترین رویداد گردشگری جهان در سال 2018

برگزاری جشن بهار مهربانی در سراسر ایران

همایش فلسفه علم کلام برگزار می‌شود

مدارس هفته‌ای دو ساعت فیلم پخش می‌کنند؟

دبیر کل UNWTO را با چه توجیهی به دیدن غار علیصدر می‌برند؟

آموزش و پرورش ساعت تدریس معلمان را افزایش می‌دهد؟

حضور مددجویان کانون اصلاح و تربیت در جشنواره بین المللی تئاتر کودک و نوجوان

سازو کارهای رونق اقتصاد مطبوعات با تغییر مدیران فراموش نشود

مربیان مهدهای کودک درجه بندی می شوند

عمده‌ترین وظیفه سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی اجرای برنامه‌های فرهنگی است

اجلاس دبیران کل ملی آیسسکو امروز در شیراز برگزار می‌شود

همصدایی هنرمندان علیه تحریم‌ها

وزیر فرهنگ: نفوذ تمدنی ایران از طریق زبان فارسی انجام می‌شود

سهمیه مناطق محروم آزمون دستیاری پزشکی بدون قید و شرط اعمال شود

آموزش و پرورش گستره وسیعی برای تحقق حقوق شهروندی است

مرگ آرام تئاترهای کوچک

میراث فرهنگی برنده طرح مسکوت شد؟

کمبود موقوفات در راستای ترویج قرآن و حل مشکلات اجتماعی

انتظار برای حج به ١٤سال رسید/ 1,200,000 ایرانی در نوبت سفر به خانه خدا

جشنواره دستاوردهای کانون های فرهنگی تربیتی برگزار می شود

اخبار حماسه اربعین باید به صورت جهانی منعکس شود

ویژه‌برنامه‌های آستان قدس رضوی به مناسبت دهه آخر صفر اعلام شد

پایان کشمکش‌ها؛ تاثیر «معدل» در کنکور 98 مثبت شد

هزینه برای تئاتر دینی سرمایه‌گذاری فرهنگی است

تکریم مرجعیت و احترام به ارکان حوزه ضروری است

دولت به مشکلات درمانی جانبازان و ایثارگران ورود جدی کند

کاظم صدیقی خطیب این هفته نمازجمعه تهران

ایثار و رشادت شهدای دانش آموز در کتاب های درسی بیشتر تحلیل شود

توفیق زنگ تئاتر؛ در گرو تامین زیرساخت‌های نمایشی مدارس

دق‌الباب هفت درب مسجد از کجا نشات می‌گیرد؟

برگزاری رویداد کارآفرینی ویژه اندیشمندان و دانشمندان جوان در پارک تهران

وزیر اطلاعات: ما بسیار بیشتر از دشمن حقوق بشر را رعایت می‌کنیم

علمای اهل سنت از سراسر کشور به مشهدالرضا سفر کردند

فراخوان عمومی برای تکمیل اطلاعات دارندگان قبوض ودیعه گذاری حج

برگزاری مراسم سوگواری آخر ماه صفر در آستان مقدس حضرت عبدالعظیم (ع)

دانش آموزان تاریخ 40 ساله انقلاب اسلامی را مطالعه کنند

جشن‌های غیرایرانی در سبد خانوار ایرانی

همدان میزبان ‌اجلاس اعضای وابسته به سازمان جهانی گردشگری

دوازدهمین کنگره بین‌المللی بیماری‌های غدد درون‌ریز برگزار می‌شود

تشریح اقدامات برای تکریم، آمد و شد، اسکان و امنیت زائران دهه آخر صفر مشهد