آخرین اخبار

چرا نشست نیویورک، فرصت طلایی برای ایران و آمریکاست؟ سياسي

چرا نشست نیویورک، فرصت طلایی برای ایران و آمریکاست؟

  بزرگنمايي:

راه نو- محمدعلی شیانی، در گزارشی در المانیتور (آمریکا)،  نوشت:
پس از ماه ها افزایش سخنان خصمانه درباره «برنامه جامع اقدام مشترک» (برجام) که در سال ٢٠١٥ به دست آمد، رکس تیلرسون، وزیر امور خارجه آمریکا، قرار است در نخستین دیدار رو در روی خود با محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران، دور یک میز بنشیند. دو طرف در ٢٠ سپتامبر در نشستی که در سطح وزرای کشورهای عضو "کمیسیون مشترک" در نیویورک برگزار می شود، با یکدیگر دیدار خواهند کرد؛ "کمیسیون مشترک" هیأتی است که برای حل اختلافات کشورهای امضا کننده توافق هسته ای، در این توافق پیش بینی و ایجاد شد.
خط مشی جنگ طلبانه دولت ترامپ همان طور که انتظار می رفت، واکنش ستیزه جویانه ایران را در پی داشته است که البته تعهد آقای حسن روحانی، رئیس جمهور این کشور، به این که ایران در نقض توافق پیش دستی نخواهد کرد، این واکنش ها را محدود کرده است. اما گذشته از آزردگی ایران از ادبیات مقامات آمریکایی، تیلرسون خود جدای از همه، ایران را آزار داده است.
در ماه ژوئن، تیلرسون با این اظهار نظر خود در "کمیته روابط خارجی" مجلس نمایندگان، که آمریکا به سیاست تغییر رژیم در ایران باز گشته است، خشم این کشور را برانگیخت؛ تیلرسون در این کمیته گفت: «سیاست ما در قبال ایران ..... تلاش برای حمایت از عناصری در داخل این کشور است که به انتقال مسالمت آمیز حکومت آن بیانجامد.» تیلرسون به تازگی و در ١٤ سپتامبر نیز به خبرنگاران گفت ایران «آشکارا به تعهداتی که بر اساس توافق هسته ای از این کشور انتظار می رود، عمل نمی کند».
با وجود این تیلرسون به طور علنی اعلام کرده است که وی «در مسائلی همچون "برجام" با دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، اختلاف نظر دارد» و در همین حال در ماه می تصریح کرد: «به طور قطع» وی و ظریف «در زمان مناسب گفتگو خواهند کرد».
با نزدیک شدن به ٢٠ سپتامبر، اکنون به نظر می رسد واشنگتن می خواهد این پیام را منتقل کند که دیدار قریب الوقوع ظریف و تیلرسون ابتکار وزارت امور خارجه آمریکاست. "بلومبرگ" در ١٣ سپتامبر به نقل از یکی از مقامات عالی رتبه وزارت امور خارجه آمریکا، گزارش داد که آمریکا «از وزرای امور خارجه کشورهایی که در مذاکرات هسته ای به این توافق دست یافتند، دعوت کرده است در حاشیه نشست سالانه مجمع عمومی سازمان ملل متحد که قرار است در نیویورک برگزار شود، با یکدیگر دیدار و درباره کاستی ها و نواقص این توافق بحث و تبادل نظر کنند. اما این روایت از وقایع برخلاف گزارش های پیشین درباره درخواست ایران و روسیه برای برگزاری چنین نشستی است.
یکی از مقامات برجسته ایران که به شرط فاش نشدن نامش با "المانیتور" مصاحبه کرد، موضوع طرح درخواست برگزاری نشست ٢٠ سپتامبر از سوی رکس تیلرسون را رد کرده و گفت: «درخواست برگزاری چنین نشستی ابتدا از سوی ایران و با هدف بررسی شکایت های این کشور از تخلفات آمریکا مطرح شد؛ نه برعکس.» این منبع خبری در ادامه گفت: «تصمیم برای طرح درخواست برگزاری این نشست به صورت گذرا در نشست پیشین "کمیسیون مشترک" در وین گرفته شد.» شایان ذکر است که نشست پیشین "کمیسیون مشترک" در سطح معاونان وزرا در اواخر ژوئیه در پایتخت اتریش برگزار شد؛ آن نشست دومین باری بود که پس از روی کار آمدن ترامپ اعضای "کمیسیون مشترک" گرد هم آمدند.
این منبع ایرانی در ادامه مخالفت با شرح ما وقعی که از سوی وزارت امور خارجه آمریکا بیان شده است، گفت: «آمریکا مشارکت خود را در نشست ٢٠ سپتامبر "کمیسیون مشترک" تا روز سه شنبه یا چهارشنبه اعلام نکرد.»
در حالی که به نظر می رسد این موضوع که چه کسی درخواست برگزاری نشست را مطرح کرده است، مجادله ای پیش پا افتاده باشد، اما با توجه به تأثیر آن عواملی مهم در پس آن نهفته است. سیاست داخلی (که تا حد زیادی الهام گرفته از مردمی است که به طور متغیر از دهه ها خصومت دو طرفه تأثیر پذیرفته اند) به مقدمه چینی، مدیریت و پیامدهای نشست ٢٠ سپتامبر شکل می دهد. جالب است که در دوره ریاست جمهوری ترامپ، این مسئله هم در ایران و هم در آمریکا مصداق یافته است. برای هر کدام از این دو طرف این که بتواند طرف دیگر را به نشست ٢٠ سپتامبر بکشاند، در واقع اتفاق خوبی است.
این نشست از این نظر که نخستین باری است که دیپلمات های ایرانی و آمریکایی رو در روی هم می نشینند، از اهمیت نمادین برخوردار است. با این که در خلال مذاکرات هسته ای سال های ٢٠١٣ تا ٢٠١٥ آن قدر تعداد دیدارهای محمد جواد ظریف و جان کری، وزیر امور خارجه پیشین آمریکا، زیاد شده بود که دیگر خبر چندان مهمی به شمار نمی رفت، اما در سال ٢٠١٧، نشست های میان ایران و آمریکا در سطح وزرا در عمل به حالت قبل بازگشته و به تابو تبدیل شده است.
علاوه بر آن و شاید مهم تر از این، نشست ٢٠ سپتامبر فرصتی طلایی را هم برای ایران و هم برای آمریکا فراهم می کند که بتوانند به شکلی آبرومندانه از دور تسلسل سخنان تنش زا رهایی یابند یا کمتر تنش زدایی کنند؛ اما چگونه؟
در زمانه ای که تعاملات میان سیاست داخلی و سیاست خارجی در روابط تهران و واشنگتن منعکس شده است؛ این نشست فرصتی را برای ترامپ فراهم می کند که بتواند کاری را انجام دهد که به نظر می رسد بسیار دوست دارد: گفتن این موضوع به حامیان خود که وی کاری را انجام داده است که رئیس جمهور باراک اوباما هرگز انجام نداد؛ یعنی کشاندن ایران به "کمیسیون مشترک" به علت تخلفات این کشور. از سوی دیگر، دولت آقای روحانی به جای تضعیف شدن در نتیجه چنین سخنانی می تواند با این استدلال که «توافق سازنده» او اجماع بین المللی گذشته را بر ضد ایران شکسته است، مدعی پیروزی در داخل کشور شود. در همین راستا به جای هدف حملات قرار گرفتن به علت درخواست برگزاری نشست ٢٠ سپتامبر (یا فرا خوانده شدن به این نشست)، برتری در این است که گفتمان ایران به این توجه خواهد کرد که چرا تیلرسون به احتمال زیاد خواستار رأی گیری کمیسیون مشترک درباره «نقض» برجام از سوی ایران نمی شود.
شکست در مغتنم دانستن و استفاده از این فرصت «برد» برای قبولاندن در داخل کشور (هم از سوی ایران و هم آمریکا) فرصتی را که برای تغییر گفتمان عمومی مربوطه به وجود آمده است، به ویژه با توجه به نزدیک شدن ضرب الاجل ١٥ اکتبر برای تأیید پایبندی ایران به «برجام» از سوی ترامپ و جمع بندی نتایج مرور سیاست کلی تر واشنگتن درباره ایران، از بین می برد.
توافق هسته ای با تلفیق عوامل ویژه و منحصر به فردی، از جمله تصمیم متقابل امضا کنندگان برای کنار گذاشتن ذهنیت همه یا هیچ به نفع راه حل های برد – برد امکان پذیر شد. به همین ترتیب، پایبندی ایران به توافق مهم هسته ای فقط از طریق استفاده فوری از فرصت های تنش زدایی تضمین خواهد شد که در آن فقط برنده وجود داشته باشد. به عبارت دیگر، درست همان طور که احتمال تسلیم ایران در برابر محدودیت های سخت تر در صورت افزایش فشارها وجود ندارد، این احتمال نیز وجود ندارد که آمریکا نیز به علت پایبندی به تعهدات خود بر اساس برجام منزوی شود. فقط درک نیاز به راه حل های آبرومندانه، می تواند تبدیل شدن برجام از بار به فرصت را تسهیل کند و اهمیتی ندارد که «حق» با کدام گروه است.




نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

اخبار خواندنی

دولت و قوای سه‌گانه باید هرچه زودتر نسبت به حل مشکلات اقتصادی کشور اقدام کنند

واکنش ایران به تحرکات جدید وبی ثبات کننده امریکا در سوریه

حل مشکلات کشور‌های اسلامی در گرو مشارکت واقعی مردم است

آیا اروپایی ها در مسیر نجات برجام گام بر می دارند؟

جلسه روز گذشته دولت و مجلس به نفع مردم بود

تسلیت رهبر انقلاب درپی جان باختن برخی دریانوردان کشورمان

علی لاریجانی: بین المجالس اسلامی صدای امت اسلامی است

هیات رئیسه مجلس امروز درباره وضعیت بازداشتی‌های حوادث اخیر تشکیل جلسه می دهد

اختصاص500 میلیارد تومان به هلال احمر / خبر خوش یوسف نژاد برای مرغداران

توسعه بدون رشد و پیشرفت در علوم انسانی و اسلامی امکانپذیر نیست

اتحادیه اروپا برای اقدامات عملی بیشتر در ارتباط با برجام متعهد شده است

گفتگوی تلفنی ظریف با همتای چینی

آغاز ­سی و نهمین نشست کمیته اجرایی اتحادیه مجالس سازمان همکاری اسلامی

دستور رئیس جمهور برای اجرای طرح پیشران هسته‌ای

شروط غیر ممکن ترامپ/ آیا عمر برجام چهار ماه دیگر به پایان می رسد؟

رئیس جمهور یک قانون مصوب مجلس را برای اجرا ابلاغ کرد

بیانیه وزارت خارجه درباره تحریم‌های جدید آمریکا علیه ایران

روز سرنوشت برجام فرا رسید؛ تصمیم ترامپ درباره توافق هسته ای ایران چیست؟/ واکنش ایران چه خواهد بود؟

حل مشکلات اقتصادی و تامین حقوق شهروندان دستور کار اصلی دولت است

وزیر امور خارجه به مسکو و بروکسل سفر می کند

دولت همیشه آماده پذیرش نقدهاست

رهبر انقلاب: باید بین مطالبات به‌حق مردم و حرکات وحشیانه تفکیک قایل شد

مرز کشور‌ها در دریای خزر هنوز تعیین نشده است

اگر امریکا از برجام خارج شود، خودش ضرر می کند

مخالفت رئیس کمیسیون اقتصادی با اقدام دولت در توزیع سود سهام عدالت

تعامل اصلاح طلبان با دولت روحانی تا کجا ادامه خواهد داشت؟

آغاز دومین کنفرانس امنیتی تهران

پیشنهاد ایران برای جلسه مشورتی با سه عضو اتحادیه اروپا

اصلاح طلبان همچنان از دولت روحانی حمایت می کنند/دولت مدیران آویزان را اخراج کند

تنوع در صادرات کالاهای غیرنفتی موجب کاهش آسیب پذیری اقتصاد کشور است

تحصیل رایگان معلولان در دانشگاه آزاد

حمایت مجلس از ورود مردم به بخش خصوصی و تعاونی/قانون‌گذار جایگاه سمن‌ها را پیش‌بینی کرده است

آمریکا با ادامه دخالت‌های خود در امور داخلی ایران پاسخی جدی دریافت خواهد کرد/با نشستن پشت میز و درهای بسته مشکلات مردم حل نمی‌شود

معیار دوگانه شورای امنیت باعث بی اعتباری این شورا است

جریانات سیاسی، امنیت و معیشت را سیاسی نکنند

مردم در چارچوب قانون آزادند انتقادات و اعتراض خود را بیان کنند/ در برابر اقدامات غیرقانونی سوء استفاده‌کنندگان سکوت نخواهیم کرد

تا زمانی که برجام برایمان منفعت داشته باشد به آن پایبندیم

مشکلات کشور؛ حاصل بی توجهی به امر به معروف و نهی از منکر

دکتر روحانی فرا رسیدن سالگرد پیروزی انقلاب کوبا را تبریک گفت

راه‌حل بیکاری در کف خیابان نیست

برگزاری اولین نشست رسمی کمیسیون تلفیق بودجه

هوشیاری مردم همواره موجب شکست هر توطئه‌ای شده است

از اعتراض‌ها برای تسویه‌حساب استفاده نكنید

دشمنان سیلی خورده از نظام درصدد انتقام هستند

شنبه آینده؛ نشست سران سه قوه به میزبانی مجلس

دیدار اعضای شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی با رهبرمعظم انقلاب

مهمترین هدف دشمن ناامید کردن ملت است باذن‌الله زمین‌گیر خواهند شد

آمار و ارقامی که در مورد افزایش قیمت حامل‌های انرژی از جمله بنزین مطرح می‌شود، گمانه زنی است

مجلس از پاسخ ربیعی قانع شد

تولید 25 خودروی غیراستاندارد متوقف شد